Auto-generated - may contain small errors. Always verify with the audio version.
Goedemorgen allemaal. Fijn jullie weer te zien. Ik heb het idee dat de gemeente gloed.! Er zijn meer mensen dan de vorige keer.
! Het was de zomer, relativer jij. Oké. Nou. Jullie dachten vanochtend wakker te worden met Rachel. En nu zien jullie Lea natuurlijk.
Maar goed. Het is fijn om bij jullie te zijn. Om samen het woord te openen. Om dat mooie voorbeeld van die kleurplaat. Om samen het woord te openen. En die kleur te geven aan de Bijbel.
En ik hoop dat dat ook deze morgen lukt. Ik heb een passage gekozen. Die rechtstreeks komt van een boodschap. Die de Heer Jezus zelf heeft uitgesproken.
En als je die passage leest. Dan haal je daar direct een goede boodschap uit. Maar ik denk ook dat er een laag onder zit. En ik merk dat we in een tijd leven waarin veel christenen ook daar zich meer en meer bewust van wordt.
Ik kom zelf nu in een huisgemeente. En daar hadden we echt behoefte om nog een keer Matthäus goed door te lezen met elkaar. Want er zitten zoveel dingen in de woorden van de Heer Jezus waar we eigenlijk.
Als je het nou eens goed leest denk je. Hé? Waarom zegt hij het nou eigenlijk zo? En hoe zit dat nou precies? En dan krijg je behoefte om de verbinding te zien tussen wie de Heer Jezus is en het Oude Testament.
Want dan ga je veel meer zien hoe Matthäus eigenlijk uitlegt wie de Heer Jezus is. Dus als we daar tijd voor hebben zul ik daar ook nog in ieder geval dat onderwerp raken. Ja?
Maar ik dacht eerst laten we gewoon een passage gaan lezen. Die staat in Matthäus hoofdstuk 6. En daarna gewoon de duidelijke boodschap die Jezus geeft. En daarna kijken of we nog die verdieping kunnen aanbrengen.
Het staat in Matthäus hoofdstuk 6. En ik heb de MBV vertaling gedaan. Sommige van jullie zullen misschien de herziende statenvertaling op schoot hebben. Nou, kijk maar of je een verschil vindt ertussen.
Let op dat jullie de gerechtigheid niet beoefenen voor de ogen van de mensen. Alleen om door hen gezien te worden. Want dan beloont jullie vader in de hemel je niet.
Dat is waar Jezus mee begint. En dan. Dus wanneer je aalmoes geeft. Bezuin het dan hier rond. Zoals de huigelaars dat doen in de synagoge.
En op straat. Om door mensen geprezen te worden. Ik verzeker jullie. Zij hebben hun loon al ontvangen. Maar als je aalmoes geeft.
Laat aan je linkerhand niet weten wat je rechterhand doet. Zo blijft je aalmoes in het verborgene. En jullie vader die in het verborgene ziet.
Zal je ervoor belonen. En wanneer jullie bidden. Doet het dan niet als de huigelaars. Die graag in die synagoge op elke straathoek staan te bidden.
Zodat iedereen hen ziet. Ik verzeker jullie. Ze hebben hun loon al ontvangen. Maar als jullie bidden. Trek je dan in je huis terug.
Sluit de deur. En bid tot je vader. Die in het verborgen is. En jullie vader die je in het verborgene ziet. Zal je ervoor belonen.
En bij bidden moet je ook niet eindloos voorprevelen. Zoals de heidenen. Die denken dat ze door hun overvloed aan woorden verhoord zullen worden. Doe hen niet na.
Jullie vader weet immers wat jullie nodig hebben. Nog voor jullie het hem vragen. Bid erom als volgt. Onze vader in de hemel.
Laat uw naam geheiligd worden. Laat uw koninkrijk komen. En uw wil gedaan worden op de aarde. Zoals ook in de hemel is. Geef ons vandaag het brood dat we nodig hebben.
Vergeef ons onze schulden. Als ook wij hebben vergeven wie ons iets schuldig was. En breng ons niet in beproeving. Maar red ons uit de greep van het kwaad.
Want als jullie anderen hun misstappen vergeven. Dan zal jullie hemelse vader ook jullie vergeven. Maar als je anderen niet vergeeft. Dan zal jullie vader je misstappen even min vergeven.
En dan wanneer jullie vasten. Zet dan niet zo'n somber gezicht op als de huigelaars. Want zij doen dat om iedereen te laten zien dat ze aan het vasten zijn.
Ik verzeker jullie. Zij hebben hun loon al ontvangen. Maar als jullie vasten. Was dan je gezicht. Wrijf je hoofd in met olie.
Zodat niemand ziet dat je aan het vasten bent. Alleen jullie vader die in het verborgen is. En jullie vader die in het verborgen ziet. Zal je ervoor belonen.
Tot zover de Bijbellezing. Nou. Jezus. De heer Jezus begint zijn boodschap direct met een hele heldere inleiding. Jezus gaat eruit.
Vanuit dat zijn volgelingen gerechtigheid beoefenen. Wat is dat eigenlijk? Nou. Dat is eigenlijk dat je barmhartigheid toont.
Of vriendelijkheid toont. Of zorgt voor mensen die zorg nodig hebben. Dat je er voor hen bent. Dat is eigenlijk wat hier met dat woord bedoeld wordt.
En wij zijn geroepen om ook er te zijn voor de mensen die in nood zijn. Hij zegt niet. Als je eens van plan bent. Of dat je misschien dat eens wil gaan doen.
Nee. Hij zegt. Wanneer je dat doet. Dus hij gaat ervan uit. Dat zijn volgelingen dat doen. En zo ook.
In de rest van de boodschap die hij brengt. Elke keer als hij een onderwerp aanraakt. Of dat nou. Aanmoes gegeven is. Of bidden. Of vasten. Hij zegt. Elke keer.
Wanneer je dat doet. Niet. Als je dat doet. Het is kortom. Het normale gedrag van een. Disciple van de Heerde Jezus. Om met dit soort dingen bezig te zijn.
Ik denk niet op de manier. Zoals bijvoorbeeld. Moslims. Die hebben de vijf zuilen. En dan moet je vijf dingen doen. En dan ben je een waarde moslim. Ik denk niet dat het rijtje zo bedoeld is. Zeg maar.
Dat je. Als het ware. Even dit moet afvinken. En dan. Nou ja. Dan ben je een brave. Christen. Daar gaat het Heerde Jezus. Volgens mij helemaal niet om. Maar we kunnen ons zelf.
Al ook andere. Vormen voorstellen. Het lijstje is denk ik ook niet. Een eindig lijstje. Het is niet. Als je deze dringen doet. Dan ben je. Misschien kun je die zelf. Ook wel dingen verzinnen.
Die. Van gedrag. Dat past bij disciplen. Van de Heerde Jezus. Wie heeft dan. Wie heeft een voorbeeld. Waarvan hij denkt. Hé. Dat is ook een onderwerp. Dat erbij had kunnen staan.
meeleven met verdrukte mensen. Ja. Dat is normaal gedrag.
Van de volkering. Van de Heerde Jezus. Ja. Ja. Nou even nadenken. Wie heeft er nog. Gasvrijheid. Ja.
In Hebreën staat dat ook. He. Van. Dat je soms zonder te weten. Zelfs voor engelen hebt gezorgd. He. Dat je je moet toeleggen. Op de gasvrijheid. Staat dat in. Ik denk Hebreën 13. Geloof ik. Maar dat weet ik even niet zeker.
Ja. Wie. Wie heeft nog iets anders. Huilen. Of rouwen met degene die rouwen.
Wenen met de wedende. Ja. He. He. Dat valt allemaal in het kader van. Gelechtigheid. Maar. Ik denk ook dat we allemaal mee eens zijn. Anders had je hier niet gezeten. Dat we elkaar opzoeken.
He. He. Dat valt misschien niet onder. Gelechtigheid beoefenen. Maar dat is wel normaal gedrag van de discipelen. He. Dat we elkaar opzoeken. He. En. Dat we getuigen zijn. En. Ik heb net een mooi verhaal gehoord.
Over wat jullie hebben gedaan. Op het Spuitplein. He. Dat zijn. Ook normale gedragingen van discipelen. Van de Heerde Jezus. Nou. Maar punt is hier.
Dat de Heer Jezus eigenlijk helemaal niet mee bezig is. Of. Zijn discipelen dat dus doen. Maar zijn punt is. Dat je daar meer. Hoe je het doet. Met welke. Intentie je het doet. Dat is eigenlijk de feitelijke boodschap.
Die in deze passage. Te vinden staat natuurlijk. Het gaat om je intentie. Dat je het niet doet voor de ogen van de mensen. Om een beetje. Vroom te lopen doen.
Een beetje. Een. Ja. He. Kort jakje. Op zondag lekker naar de kerk. Zodat iedereen het ziet. He. Zo. Dat. Dat idee. Dat. Dat wil de Heerde Jezus niet.
Hij wil. Niet dat je het doet om respect of dankbaarheid te krijgen van. Van mensen. Hij wil. Waarom wil hij het wel dat we het doen. Hij zegt nou.
Dat je een beloning van de Vader krijgt. Dat is. De juiste intentie. De juiste intentie. Zegt hij. Niet voor de mensen. Maar tot eer van God. En daarom zie je dat elke keer die structuur terugkomen.
Van doe niet als. En dan zegt hij. Ik verzeker jullie. Ze hebben hun loon al ontvangen. Maar als je het sowieso doet. Vind je dat in de structuur. En jullie Vader die in het verborgenen ziet.
Zal je ervoor belonen. We hebben een Vader die in het verborgenen ziet. En die niet alleen maar kijkt naar ons uiterlijk gedrag. Maar juist naar ons innerlijke.
En daarmee is dit lijstje dus niet zoals. Nou als ik ze doe dan ben ik een brave christen. Daar gaat het niet om. Het gaat juist. De Heerde Jezus om. Onze innerlijke houding. Want we hebben een God die in het verborgenen ziet.
Goed. Laat ik eens inzoomen op deze drie dan. Die de Heerde Jezus noemt. Het eerste is geven. Het geven dat hier bedoeld wordt.
Is niet geven aan de kerk of aan de zending ofzo. Nee hier staat duidelijk dat we geroepen zijn. Om ook te geven aan mensen die nood hebben. En waarom geven we als christenen eigenlijk.
Waarom doen we dat. Dat is de eerste vraag die je zou kunnen stellen. En dat is omdat wij een God hebben die geeft. We willen doen. We willen doen.
Ons gedrag kopiëren. Ons uitbeelden. Wat het karakter van God is. En we hebben een God die geeft. Wij zijn genadig omdat God genadig is.
Hij zijn genade heeft ons veranderd in genadige mensen. Jezus is degene die zelf gekomen is. En zichzelf voorkomen gaf.
Op een manier die wij nooit helemaal kunnen navolgen. Maar in dat geven doen we wat de Heerde Jezus ook heeft gedaan. En de Heilige Geest is de gevende gaven.
Hij geeft zichzelf ook en geeft. En zo mogen ook wij geven. Het is onze hemelse God. De Vader die zich identificeert keer op keer met de armen.
Als je het oude testament erop naleest. En dat is de reden waarom wij geven. Omdat God een gevende God is. En ik denk ook dat het een manier is om onze relaties te versterken.
In een huwelijk waar het alleen maar gaat om ontvangen. Is lang niet zo goed als een huwelijk waar het gaat om elkaar iets te willen geven. Het huwelijk is gebaseerd op een verbond.
En niet op een contract of een overeenkomst. Bij een contract of een overeenkomst dan onderhandel je. En dan kijk je vooral wat jij ervoor krijgt. Maar bij een verbond geef je jezelf.
Dat is het principe waar heel veel bijbelse relaties op zijn gebaseerd. En wereldwijd staan we er ook bekend om. Ik neem even een simpel voorbeeld.
Dat is een land als India waar maar 2% christen is. Maar zij runnen bijna alle scholen, universiteiten en ziekenhuizen. Als zij daarmee zouden stoppen zouden geen ziekenhuis meer in India draaien.
Zo staan ze daar bekend. Oké. Geven. Hoe zou je daar zelf mee om kunnen gaan? Nou, sommigen zeggen ik geef 10%.
Ik heb weleens een spreker gezegd dat als je daar moeite mee hebt. Dan oefen je gewoon met het geven van een vijfde in plaats van een tiende. En als je daar mee bezig bent, dan kan je ook denken dat het niet alleen maar om geld gaat.
Maar het kan ook een deel van je tijd zijn. Of de ruimte die je hebt in je huis. En je kunt het ook als gezin echt oppakken. Een project maken met je kinderen. Er zijn allerlei manieren om dit praktisch te maken.
Maar in ieder geval, het kan ook zijn dat je niet alleen maar iets geeft aan stichtingen, maar dat je het ook gebruikt voor in de wijk. Ik denk dat we in een tijd gaan leven waarin ook mensen om ons één problemen hebben om rond te komen.
Ik heb een zwager die werkt voor de gemeente Arnhem. Of een schoonzoon bedoel ik. En die zegt dat in die stad ongeveer 40% van de mensen nu moeite heeft om rond te komen.
Hij werkt voor energiearmoedebeleid. Dus vandaar dat hij dat cijfer wist. Moet je eens nagaan. Dus ook daar kunnen we iets betekenen onderling.
En voor elkaar zorgen. Nou, en dan als je dan kijkt, dan staat er ook nog eens bij dat God je ervoor zal belonen. Nou, er staat niet precies hoe.
Dat kan strak zijn, dat kan ook nu zijn. Dat is, de Heer God beloont waarschijnlijk ook gewoon in het verborgen op die manier. Hij legt niet precies uit hoe dat werkt. De keuze hoe hij beloont is aan de hemelse vader zelf.
Maar misschien kan ik een voorbeeld geven hoe het zou kunnen werken. En dat is een tijd geweest dat ik zelf niet zoveel te makken had. We deden de bijbelschool en ik had een baantje bij een wasserij om rond te komen.
En we hadden niet zo heel veel. En toen wij pas trouwden, toen we net toen we trouwden, was er een zuster in de gemeente. En die gaf Irma een gouden armbandje voor ons huwelijk.
En dat, het armbandje betekende heel veel voor die zuster. Maar je kent, als je Irma kent dan weet je dat ze eigenlijk bijna nooit gouden armbanden in zo draait. Dat is niks voor haar.
Dus dat armbandje lag jaren gewoon in een kistje, zeg maar. Totdat we door onze fiets zakten. De fiets gaf het op en ik moest een nieuwe fiets kopen voor Irma.
En ja, we hadden het geld niet. Dus toen zei ik tegen Irma van, nou, ik ga dat armbandje maar naar een juwelier brengen. Dan hebben we het geld om een fiets te kopen.
En, nou ja, het was al jaren later, dus ja, we dachten, nou, we doen het zo. En ik kwam terug van mijn werk in de wasserij en ik zou dat die middag gaan doen.
Toen kwam Irma naar me toe en die zei, je weet nooit wat er is gebeurd. Ik zeg, nou, wat is er dan? Toen bleek dat die zuster van dat armbandje net die ochtend langs was gekomen.
En die zei, ik zie dat je dat armbandje nooit draagt, mag ik het terug? En dus, nou, Irma zegt natuurlijk, hier heb je het terug, alsjeblieft.
En toen zei ze, nou, dan wil ik je gewoon een geldbedrag geven. En van dat bedrag hebben we dan die fiets gekocht. Dus hoe dat werkt, zeg maar, hoe de Heere God daarmee werkt, dat is nou precies wat ik bedoel met, we hebben een God die in het verborgen werkt.
Maar het komt soms zo mooi allemaal bij elkaar. Dus dat is een voorbeeld hoe God kan werken. En iedereen die wel eens, ja, bijvoorbeeld, nou, jullie gaan naar Albanië, geloof ik nog, en zo.
Als je dat doet, dan kom je ze op zo'n bijzondere manier tegen hoe God voorziet, juist door ook mensen heen die geven. Nou, het tweede punt is natuurlijk bidden. Bidden.
Is voor jullie eigenlijk bidden geven of is bidden ontvangen? Wat denken jullie eigenlijk? Het lijkt hier dat bidden gaat over geven, maar voor veel christenen is bidden ontvangen. Hoe zien jullie dat eigenlijk?
Danken. Bidden is danken. Het is allebei. En kun je dat uitleggen? Ja.
Ja. Ja. Ja.
Ja. Ja. Ik haal het even in eigen korte woorden, zodat iedereen dat heeft verstaan.
Dus vaak begint de uitnodiging om, gebed is soms ook strijd en geven en worstelen. Maar in dat gebed ontvang je je daarom juist ook extra veel van de vader.
En dat is ook wat deze passage zegt, dat God je ervoor zal belonen. Hij is een verhoorde van gebeden. Wat ons volgens mij nog meer opvalt bij deze tekst dan bij het vaste, is dat ons bidden overeen moet komen met ons innerlijk.
We kunnen niet om vergeving bidden als we anderen niet vergeven. We kunnen niet om dagelijks brood bidden als we niet bereid zijn dat brood met anderen te delen. We kunnen niet om bescherming bidden als we ook niet anderen willen beschermen en bijstaan in hun nood.
We kunnen niet bidden dat zijn wil wordt gedaan zonder zelf gehoorzaam te willen zijn aan zijn wil. En daarnaast is het denk ik ook heel duidelijk dat het hier gaat dat we ook zelf een gebedsleven ontwikkelen.
Je kan elke zondag of door de week naar hun bidstond gaan en geen gebedsleven hebben. Dat kan in de ogen van de Heerde Jezus niet. Hij wil dat we ook een persoonlijk gebedsleven onderhouden.
En daarbij is het ook van belang dat we ons niet bezighouden met wollig taalgebruik. Volgende slide Irma. Ja, ik had een paar punten opgezet die ik ook al behandel hoor.
Dus wollig taalgebruik. Waarom gebruiken mensen eigenlijk wollig taalgebruik? Nou, dat is bijvoorbeeld een truc van politici om zeg maar hun ideeën alvast een beetje bij je in te brengen.
Als een manager een massaontslag voorbereidt, dan heet de afdeling personeel en organisatie opeens human resources. Daarmee vreemd je als het ware wat je bent.
Of als we het over luchtvervuiling hebben, hebben we het tegenwoordig eerder over luchtkwaliteit. En we hebben het soms over veiligheidsmiddelen. En daarmee bedoelen we eigenlijk bewakingscamera's.
Dus dat is een beetje hoe we dingen framen en omdraaien. En de heidenen gebruikten die truc ook omdat ze dachten dat ze daarmee iets konden bereiken bij hun afgod.
Ze manipuleerden als het ware. Wilden die afgod manipuleren dat hij iets deed wat zij wilden. En ook wij christenen kunnen dat gevaar hebben.
Ik denk dat we ook een hele rij van taal hebben om wollig te bidden. Ik denk dat dat soms ook een uiting van ongeloof is. Dat we eigenlijk niet rechtstreeks iets aan God durven te vragen in geloof, maar dat we ons indekken.
Of ja, inderdaad. Het kan ook zijn dat we in een bidstond bidden en zo uitgebreid bidden dat dat eigenlijk alleen maar... Ja, dat mensen zeggen zo, die kan mooi bidden. Dat is niet de bedoeling natuurlijk.
En ook gaan we vaak mee in allerlei woorden. We hebben het tegenwoordig over schuld en pijn in plaats van over zonde. Of ik hoor ook wel dat sommige groepen mensen hebben die hebben gezegd over een geest van X, Y, Z, van drift.
Of een geest van dit. Daar bedoelen ze gewoon mee dat iemand een driftige neiging heeft, denk ik. Dus daarmee maken we het nodeloos ingewikkeld, zeg maar, om te volgen.
En ik denk ook dat we daarvan kunnen leren hoe de Heer Jezus ons leert bidden. Kort, krachtig, duidelijk. En ik denk ook dat dat in een bidstond bijvoorbeeld ook heel goed kan. De bidstonden waar ik zelf naartoe ga, die worden levendiger als we wat meer interactief bidden.
Ik weet, jullie hebben ook regelmatig bidstonden, denk ik, in de gemeente. En als je daar komt en één broer of zuster die bidt heel uitgebreid en er is geen ruimte meer voor iets anders.
Ja, dan kan een bidstond ook een beetje doodbloeden. Maar als je interactief zou bidden, dat je dus veel korter bidt, dat je misschien maar één gedachte bidt. En dat een ander, als het ware, ja, dat je als het ware een stem bent van de groep waarvoor je bidt.
Dat je een korte gedachte lanceert en dat een ander daarop in kan springen. Dan wordt het veel dynamischer, dan wordt het veel interactiever, dat gebed. Je bidt voor broeder of zuster X.
En die ander die denkt van, oké, wat kan ik daar ook voor bidden? En die vult dan weer een zin aan. En een ander die ziet weer een ander perspectief en vult daar weer op aan. Dan kan de heilige geest als het ware door die groep heen werken.
En dan wordt het een eenpaardig, gezamenlijk gebed. En ik denk dat daardoor bidstonden veel levendiger kunnen worden. En dat is eigenlijk ook wat de heer Jezus ook hier ons leert.
Om in duidelijke, korte zinnen te bidden. Op het Onze Vader kom ik nog wel terug, want ik wil ook een hele preek op zichzelf overhouden. Maar dit is in ieder geval wat de heer Jezus belangrijk vindt.
En dan natuurlijk wil ik, voordat we zo aan de koffie gaan, het ook nog even hebben over vasten. Want dat is het derde punt. En daar staat dat we als christenen ook gewend zijn om te vasten.
Ik weet niet of we dat vaak doen, maar in het Jodenom was het in ieder geval voorgeschreven om twee keer per jaar te vasten. Als je kijkt naar de feesten. Maar de mensen, de fariseeën die vasten wel twee dagen in de week.
Hoe het ook zij, vasten heeft geen enkele nut of geen zin of verlies zijn betekenis. Als we niet eerst nadenken wat de betekenis van eten is, denk ik.
Als je kijkt naar de Bijbel, dan is het hebben van ontvangen van eten iets geestelijks. Het begint eerst met geef ons heden ons dagelijks brood, voordat de heer Jezus begint over vasten.
Dat is een gebed. En ja, al in Genesis kun je lezen dat Adam gemaakt is uit de klei, uit dezelfde grondstof als waar zijn voedsel vandaan komt. Dus dat laat al die diepe verbondenheid zien tussen voedsel en de mens.
En als je Bijbelverhalen leest, dan zie je vaak dat hoe mensen eten ook iets vertelt over hun karakter. En dat alles maakt dat in het Jodendom eten wordt gezien als een heilige daad.
Je denkt erover na, waarom eet ik eigenlijk? Wat eet ik eigenlijk? Hoe eet ik eigenlijk? Waar eet ik? Met wie eet ik?
Dat zijn allemaal aspecten, want elke maaltijd moet gezien worden als een soort heilig moment. En dat is dus heel iets anders dan dat je even een snack eet achter de computer door tussen twee teamsvergaderingen in.
Dat is een heel ander gedrag. Maar als je zo met voedsel bezig bent, als je daarover nadenkt, dan is de afwijking van de patroon, namelijk dat je niet eet, opeens heel veel meer betekenisvol geworden.
Je laat als het ware zien met vasten dat er iets niet klopt. Het gezonde patroon wordt doorbroken. En je markeert ermee dat je God zoekt in een bepaalde situatie die niet klopt.
Zoals de onvruchtbare Hannah bidt en vast om uiteindelijk samenwel te krijgen. Of wanneer krijgers in het Oude Testament moesten strijden dat ze vasten om die veldslag te winnen.
De Bijbel spreekt er ook over een vorm van rouw. Je identificeert je als het ware met de ellende en de nood van de mensen waarvoor jij gerechtigheid wil bedrijven.
Je ziet een zaak en je bent er verdrietig over omdat je denkt dat dit niet de bedoeling is zoals God het wil, zeg maar. En daarom is vasten ook een vorm van verroodmoediging in de Bijbel.
En het is ook een stukje vernedering. Je zoekt in dat vasten als het ware God. Je verlangen gaat uit naar dat God in een bepaalde situatie komt. In Ezra staat, ik liet een vaste uitroepen opdat wij ons verroodmoedigen zouden voor onze God.
Om van hem een rechte weg te vragen voor ons en onze kinderen en voor al onze haven. Dus dat is een vaste dat je ook als man en vrouw kan doen voor je gezin als je een volgende stap zet.
Of als jullie nadenken over leiderschap in de gemeente. De Bijbel leert daar duidelijk dat je dan ook vast van wie dat daarvoor geroepen is.
Je verlangt dat God in een bepaalde concrete situatie komt. Psalm 69 zegt, als ik treur en niets eet omdat ik naar u verlang, lachen ze me daarom uit.
Dus dat vasten en als je het samen doet, drukt een eenpaardig verlang uit. Nou sommige mensen die zeggen, nou ik vast, ik leg mijn mobiel een dag weg. Dat is voor sommigen al heel erg moeilijk.
Maar de context van vast in de Bijbel gaat altijd over eten. Maar natuurlijk kun je ook op andere onderwerpen dat doen. Zijn deze drie onderwerpen een beetje duidelijk voor jullie?
En ik denk, en daar komen we natuurlijk gelijk tot een beetje het ongemak. Dat Jezus gaat er zomaar vanuit dat wij dat allemaal doen. En ik denk dat jullie een hele gemiddelde gemeente zouden zijn in Nederland, als een groot deel van de gemeenten leden niet vast.
En niet naar de bidstond komt. En niet, hè? En dat staat zo in contrast met wat Jezus leert. Hij gaat er gewoon zomaar van uit. En dat voelt misschien ook al wat ongemakkelijk.
En ik denk ook dat als je hiernaar kijkt, dan voelt het ook misschien wat ongemakkelijk dat Jezus zegt dat we dat moeten doen om een beloning van de Vader te krijgen.
Wij hadden verwacht dat de heer Jezus misschien zou zeggen, je doet het tot eer van de Vader. Maar wij vinden het ontvangen en het zoeken van beloningen van de Vader een beetje vreemd. Maar Jezus herhaalt het keer op keer.
Als je de passage verder leest, dan gaat het ook over schatten zoeken in de hemel. En hij vindt eigenlijk dat we daar best naar achter moeten gaan. Dus dat voelt misschien ook wat ongemakkelijk.
En dan ook nog eens dat we lezen dat God ons alleen vergeeft als wij ook anderen vergeven. Hoe zit dat dan met die onvoorwaardelijke genade? Dat voelt ook al een beetje raar.
En dan ook nog eens, leidt ons niet in verzoeking. Er staat toch in Jacobus dat God ons niet verzoekt. Daar staat, laat niemand zeggen, als hij verzocht wordt, ik word door God verzocht.
En toch staat er in dat onze Vader leidt ons niet in verzoeking. Hoe zit dat nou precies? En dat is de reden waarom deze passage die ik uit de bergreden heb gehaald, voor heel veel christenen een lastig stuk is.
Voor sommigen die zeggen, nou, dit heeft de heer Jezus gezegd voor Israël en dat geldt niet meer voor de gemeente. Of anderen zeggen van, nou, Jezus beschrijft hier een soort Ithopie, het was meer idealisme en het is eigenlijk iets wat onhaalbaar is voor gewone mensen.
Of anderen vinden het gewoon heel erg wettisch wat hier staat. Die zeggen van, ja, we hebben toch de genade, dit is toch een boodschap van voor het kruis en niet van na het kruis. Wat moeten we hier nou weer mee?
En daarom is het goed om eventjes te beseffen wat de heer Jezus hier in een bredere context brengt. En ik heb daarvoor een slide gemaakt.
Je moet dit even zien in het totale beeld van Matthäus. Matthäus is een evangelie dat geschreven is voor Joodse mensen. In tegenstelling tot Marcus, dat meer geschreven is voor niet-Joodse mensen.
En het is ook nog eens geschreven voor pasbeginnende christenen. In tegenstelling tot Marcus, wat bedoeld is voor niet-gelovigen. En daarom wil Matthäus direct dat verband aanbrengen tussen wie Jezus is en hoe die voortkomt uit het Oude Testament.
Dus de hele inleiding van Matthäus, jullie gaan straks weer de kersttijd in, dan zul je dat ongetwijfeld lezen, is om een verbinding te leggen tussen Jezus' bediening en het Oude Testament.
Hij is degene die het Oude Testament tot vervulling zal brengen. En als Matthäus dat gedaan heeft, dan heeft hij zijn boek netjes ingedeeld in vijf duidelijke onderdelen.
Net zoals de Torah, de vijf boeken van Mozes, heeft Matthäus ook vijf gedeeltes. En elk gedeelte, zoals je hier staat, brengt je eigenlijk verder en verder naar die eindboodschap, de climax, waar de Heer Jezus sterft en opstaat en waar het duidelijk is dat de provincieën vervuld worden.
Ons Heer Jezus is de vervuller van de provincieën van het Oude Testament. En het eerste gedeelte, daar halen wij die bergreden uit.
Je ziet dat elk stukje in die boodschap van Matthäus, elk van die vijf stukjes, bevat een stukje geschiedenis over wat de Heer Jezus deed, en sluit die af met een toespraak van de Heer Jezus.
Dus je vindt in Matthäus vijf grote toespraken van de Heer Jezus. En die bergreden, zoals wij dat noemen, is dus de toespraak die hoort bij het eerste stukje. Dat de Heer Jezus daarvoor heeft gezegd, het Koninkrijk is nabij.
En wij lezen dan vaak het Koninkrijk ter hemelen, maar als je het woord zuiver vertaalt, dat zeggen veel geleerden, moet je het eigenlijk hebben over het Koningschap.
Het Koningschap van Jezus is nabij. En hij kondigt dat aan en dan geeft hij een toelichting in de bergreden. Nou, het is dus als het ware het moment waarop Jezus als Koning gaat praten en zegt hoe zijn Koninkrijk in elkaar zit.
Hoe mensen die onderdeel zijn van zijn Koninkrijk zich horen te gedragen. De passage is niet bedoeld om duidelijk te maken hoe je gered kunt worden, maar hoe je hoort te leven als je eenmaal gered bent.
Het is niet de bedoeling dat dit de boodschap van het kruis vervangt, maar het is de bedoeling dat het doorbouwt op de boodschap van het kruis. Het gaat hier om discipleschap.
Hoe kun jij als disciple leven? De bergreden begint dan dus ook dat Jezus zich richt tot de discipelen. En tot hem, ook tot ons allemaal, die discipelen willen zijn van de Heer Jezus.
En op die manier kun je ook naar de passage, naar de bergreden kijken. En de bedoeling is natuurlijk dat zij, die discipelen, hun oude gedrag afleren en hun verkeerde ideeën over wat het Oude Testament zou leren en de nieuwe gedachten aan doen.
Jezus is niet gekomen om de wet af te schaffen, staat er eigenlijk, maar om te leren hoe de wet wel bedoeld was. En in de tijd van, waarin de discipelen leven, was de Torah of de wet in een soort kooi gedaan.
En de Heer Jezus wil eigenlijk die wet bevrijden van die kooi. Die kooi was een heel vreemwerk van regels en wetten. En de Torah, of de vijf boeken van Mozes, werd ook vooral gezien als een wet.
In onze Bijbel wordt dan ook altijd de Torah vertaald als wet. Maar in de ogen van Jezus is de Torah veel meer dan wet. Het is onderwijzing.
Het gaat veel meer dan de stapel regels die je moet doen en dan ben je een brave Hendrik. Daar gaat het helemaal niet om. Die Torah was bedoeld om jou te onderwijzen hoe je zou kunnen leven als een toegewijde man of vrouw aan God.
En daarom zegt hij ook in 5 vers 20, Als jullie gerechtigheid niet groter is dan die van de schriftgeleerden en de fariseeën, Zullen jullie zeker het koninkrijk van de hemel niet binnen gaan.
Hij wil ons leren hoe we zout kunnen zijn en hoe we licht kunnen zijn in deze wereld als echte discipelen van hem. Ik denk dat vanuit dat perspectief we ook naar deze passage moeten kijken.
Ik denk dat als je gaat nadenken over de Torah, dat dat een onderwijzing is, dan ga je ook die teksten anders lezen.
Als ik als vader tegen mijn kinderen zeg van nou, ik wil dat je om tien uur thuis bent, Dat zeg ik tegen een jong kind die dat nog moet leren.
Maar als je tiener een buber wordt en wat ouder wordt, dan zeg je, ik wil dat je op tijd thuis bent. Dat doe je bewust. Dat kind gaat nadenken over wat is dan op tijd.
En wat is de gedachte erachter. Als ik weet dat mijn moeder wakker ligt totdat ik thuis ben, Dan wil ik zorgen dat ik op tijd thuis ben dat zij niet zo lang wakker ligt.
Dat is de bedoeling die je daarbij geeft door dat kind die keuze te geven en dat hij erover na gaat denken, Hoe laat hij dan thuis moet zijn? En niet door tien uur te zeggen. Als je zegt, hé, ik wil dat je op tijd thuis bent en je weet als je thuis komt dat de hond gaat blaffen En iedereen gelijk wakker is, dan hou je daar rekening mee.
Dat is de bedoeling van dat je zegt, ik wil dat je op tijd thuis bent in plaats van ik wil dat je om tien uur thuis bent, toch? En daarmee introduceer je een stuk onderwijzing. Dat het gaat om je innerlijk van dat je nadenkt van wat is nou goed.
En wat hadden ze nou gedaan in de tijd van de Heerde Jezus? Dus daar hadden ze gezegd, met zo'n regel, ik wil dat je op tien uur thuis bent. En dan dachten ze, oh, we moeten heel erg bediscussiëren wat op tijd is. En ze gingen een heel kader voor regels verzinnen wat dan op tijd is.
En het eind van het liedje was dat als je aan dat regeltje voldoet, dan had je aan de wet gehouden. Dat is een heel gekunstelde manier eigenlijk om met die onderwijzing om te gaan.
En dat is eigenlijk wat de Heerde Jezus hier duidelijk wil maken. En daarom begint hij de bergreden, als je dat zelf zou lezen, met wat wij kennen in de Bijbel met de vruchten van de geest.
Hij zegt, gezegend is, zegt hij elke keer opnieuw. En al die dingen die hij beschrijft, die kun je terugvinden in de gelaten brief als de vruchten van de geest. Het gaat de Heerde Jezus niet om de regeltjes, maar om de primaire houding die je hebt.
En vanuit die houding vormt zich dan dat gedrag. En daarna gaat hij in op de wet. En dan verwijt hij dat hij de joden op de verkeerde manier heeft ingezegd.
Hij zegt, jullie hebben het als een koude regel geïnterpreteerd, maar het gaat mij om de attentie erachter. En hij zegt dan zes keer, jullie hebben gehoord dat. En dan zegt hij, maar ik zeg je.
En daarmee treedt hij de Heerde Jezus echt als een wetgever op van hoe hij het ziet, hoe hij het wil hebben. En dan zie je dat die normen helemaal niet zeggen, nou, daar kun je wel mee stoppen.
Nee, hij scherpt ze vaak nog aan. En dan komt opeens, als je dat allemaal zou gehoord hebben, zou je denken van nou, als het dan zo moet, zo, dat is zwaar.
Al die dingen die de Heerde Jezus zegt. Dan zou je er bijna radeloos van worden. Dan zou je meegaan met die mensen die zeggen, nou, het is alleen maar een utopie. En dan komt het gedeelte wat wij hebben gelezen.
En dan zegt hij, hoe kunnen wij nou zo leven? Want onze ego, die wil bevestiging van mensen. Onze ego wil eigenlijk die goedkeuring van de mensen om ons heen.
Dat de gemeenteleden zeggen, zo, dat is een brave Christen. Dat vinden wij belangrijk. Die worsteling, die interne worsteling komt hier naar boven in deze passage. En in die worsteling geeft hij een sleutel.
En die sleutel is eigenlijk heel eenvoudig. Dit. Je bent, wil je leven in mijn Koninkrijk, dan ben je afhankelijk van de Heerde Jezus zelf. Het gebed is een gebed om je prioriteit te verleggen naar wat onze Vader in de hemel wil.
Onze Vader die in de hemel is. Dat uw Koninkrijk komen en niet wat ik wil. Dat uw wil op aard wordt gedaan. Zoals in de hemel al is.
En niet wat wij uit onszelf willen. Geef ons ons dagelijks brood. We zijn afhankelijk van uw Vader. Vergeef ons onze schulden. Zoals wij ook onze schulden naar hebben geven, willen graag op uw lijken, Vader.
Voorkom dat we falen in de test. Als we getest worden. Bevrijd ons van het kwaad. Al die dingen die de Heerde Jezus ervoor zegt, leidt tot deze climax, dat de oplossing ligt in die afhankelijkheid van God zelf.
En daarom zie je dat als je die passage leest, dat hij bij dat gebed die uitweiding doet. En dan werkt hij als we waren af. Niet alleen maar van dat standaard patroon bij geven en vasten.
Dit is de climax waarin we zijn. En pas als we dat hebben geleerd, te leren bidden, dan wijst de Heerde Jezus zich in het laatste stuk van de bergreden op dat we onze prioriteiten goed moeten leggen.
En daarmee is deze boodschap niet een boodschap van hoe word je netjes te gedragen, maar hoe kan ik leven in afhankelijkheid van de Heerde Jezus.
Dit is geen onmogelijke idealistische boodschap. Die heb ik ook niet bij jullie willen neerleggen. Natuurlijk wil ik je uitdagen om meer van je gewedsleven te maken.
Om te geven, om te groeien in het vaste. Natuurlijk. Maar het blijft belangrijk dat we dat in afhankelijkheid doen van ons Heerde Jezus. Dit is geen boodschap om de genade van de Heerde Jezus opzij te zetten, maar juist om de genade van de Heerde Jezus uit te leven.
En uit te delen. Dat de genade van God in jullie meer mag werken. Dat wat hij gaf aan de armen, en daarom geven wij ook. Wij waren ooit arm.
We hebben net gezongen hoe hij aanuit de hemel kwam en naar de stal ging. Hij was degene die voor ons bad. En daarom mogen wij ook voor anderen bidden.
Hij was degene die stopte met eten en drinken tot alles van de wijn, tot alles vervuld zal zijn. En daarom vasten wij ook totdat onze bruidegom komt. Amen.