Auto-generated - may contain small errors. Always verify with the audio version.
Ja, beste mensen, goeiemorgen. Fijn dat we samen zijn en dat we Gods woord kunnen openen.
! Oké, dan doe ik hem even naar beneden. Laten we samen met elkaar lezen.
Exodus 19. U denkt misschien, deze meneer is te laat naar bed gegaan gisteravond. Maar dat is niet waar.
We gaan bewust met elkaar lezen Exodus 19, vanaf vers 1. Exodus 19, vanaf vers 1.
In de derde maand, op dezelfde dag dat de Israëlieten uit het land Egypte waren vertrokken, kwamen zij in de woestijn Sinai. Zij braken op vanuit Ravidim en kwamen in de woestijn Sinai en sloegen hun kamp op in de woestijn.
Israël sloeg daar zijn kamp op tegenover de berg. En toen klomt Mozes omhoog naar God. En de Heer liep tot hem vanaf de berg. Zo moet u tegen het huis van Jacob zeggen en de Israëlieten verkondigen.
U hebt zelf gezien wat ik met de Egyptenaren gedaan heb. En hoe ik u op aardensvleugels gedragen en bij mij gebracht heb. Nu dan, als u nauwgezet mijn stem gehoorzaamt en mijn verbond in acht neemt.
Dan zult u uit alle volken mijn persoonlijke eigendom zijn, want heel de aarde is van mij. En dan, sorry, u dan, u zult voor mij een koninkrijk van priesters en een heilig volk zijn.
Dit zijn de woorden die u tot de Israëlieten moet spreken. Toen kwam Mozes terug en riep de oudsten van het volk en hield hun al deze woorden voor die de Heer hem geboden had. Toen antwoordde heel het volk gezamenlijk en zei, alles wat de Heer hem geboden heeft, zullen wij doen.
En Mozes bracht de woorden van het volk weer over aan de Heer. En de Heer zei tegen Mozes, zie, ik kom naar u toe in een dichte wolk. Opdat het volk het kan horen wanneer ik met u spreek.
En opdat zij ook voor eeuwig in u geloven. En Mozes maakte de woorden van het volk aan de Heer bekend. We lezen verder in vers 16 tot en met 20. Vers 16 tot en met 20.
En het gebeurde op de derde dag toen het morgen werd. Dat er op de berg donderslagen, bliksemflitsen. En een zware wolk waren, een zeer sterk bazuin geschraal.
Zodat al het volk dat in het kamp was, beefde. En Mozes leidde het volk uit het kamp. God tegemoet en zij stonden onderaan de berg. De berg Sinaï was geheel in rook gehuld.
Omdat de Heer er in vuur neerdaalde. De rook ervan steeg omhoog als de rook van een oven. En heel de berg beefde hevig. Het bazuin geschraal werd gaandeweg sterk.
Zeer sterk. En Mozes sprak en God antwoordde hem met een stem. En toen daalde de Heer neer op de berg Sinaï. Op de top van de berg. En de Heer riep Mozes naar de top van de berg.
En Mozes klom naar boven. Dan lezen we verder in hoofdstuk 20 vers 1. Toen sprak de Heer God al deze woorden. Ik ben de Heer uw God die u uit het land Egypte uit het slavenhuis geleid heeft.
U zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben. U zult voor uzelf geen beeld maken. Geen enkele afbeelding van wat boven in de hemel. Of beneden op de aarde. Of in het water onder de aarde is.
U zult zich daarvoor niet neerbuigen. En die niet dienen. Want ik de Heer uw God ben een na-ijveren God. Die de misdaad van de vader en vergeldt aan de kinderen. Aan het derde en vierde geslacht van hen die mij haten.
Maar die barmhartigheid doet. Aan duizenden van hen die mij lief hebben. En mij geboden in acht nemen. U zult de naam van de Heer uw God niet ijdel gebruiken. Want de Heer zal niet voor onschuldig houden wie zijn naam ijdel gebruikt.
Gedenk de Sabbatdag dat u die heiligt. Zes dagen zult u arbeiden en al uw werk doen. Maar de zevende dag is de Sabbat van de Heer uw God. Dan zult u geen enkel werk doen. U nog uw zoon.
Nog uw dochter. Nog uw dienaar. Nog uw dienares. Nog uw vee. Nog uw vreemdeling die binnen uw poorten is. Want in zes dagen heeft de Heer de hemel en de aarde gemaakt. De zee en al wat erin is.
En hij rustte op de zevende dag. Daarom zegende de Heer de Sabbatdag en heiligde die. Eer uw vader en uw moeder. Op dat uw dagen verlengd worden in het land dat Heer uw God u geeft.
U zult niet doodslaan. U zult niet echtbreken. U zult niet stelen. U zult geen vals getuigenis spreken tegen uw naaste. U zult niet begeren het huis van uw naaste.
U zult niet begeren de vrouw van uw naaste. Nog zijn dienaar. Nog zijn dienares. Nog zijn rund. Nog zijn ezel. Nog iets van wat van uw naaste is.
En heel het volk was getuige van de donderslagen. De bliksems. Het bazuigenzal. En de rokende berg. En toen het volk dit zag. Sidderden zij.
En bleven op een afstand staan. Zij zeiden tegen Mozes. Spreekt u met ons. Dan zullen wij luisteren. Maar laat God niet met ons spreken. Anders sterven wij.
Mozes zei tegen het volk. Wees niet bevreesd. Want God is gekomen om u op de proef te stellen. Opdat de vrezen voor hem u voor ogen staat. Opdat u niet zondigt. Tot zover. Ik denk dat u zich er iets bij voor kunt stellen.
Dat er met Pasen. Of op Goede Vrijdag. En met Pasen. Gelezen zou worden uit Exodus 12. Uit het Pesach. Het verhaal van de Exodus.
En de viering van het Pesach. En ik weet nog dat ik een diener was. En dat wij een bijbelstudie hadden. In de jeugdgroep van de kerk waar ik bij hoorde. En dat we met elkaar Exodus 12 bestudeerden.
En dat voor het eerst toen mijn ogen open gingen. Voor de zeer treffende parallellen tussen Exodus 12. En de lijdensweg. En het sterven van Jezus.
Wat er gebeurd is. Wat er gebeurde met het lammetje in Exodus 12. En wat er geschreven staat over het lam in Exodus 12. En over het bloed. En de betekenis van het bloed. En de werking van het bloed.
En de dood van Jezus. En de betekenis van het bloed. En dat Jezus het lam van God is geworden. Ik denk dat de meesten van ons dat natuurlijk wel begrijpen.
Dat de vervulling van Exodus 12. De vervulling van het Joodse Pesachweest. Is natuurlijk wat wij met Goede Vrijdag en met Pasen met elkaar vieren. Even zo.
Kunnen wij dit gedeelte lezen. Wat we zojuist gelezen hebben. En kunnen wij zien dat dat. Alles te maken heeft met Handelingen 2. Alleen. Dit is een parallel.
Waar veel minder kennis van is. En toch is het heel belangrijk dat we deze parallel zien. Ik ga een paar dingen noemen. Die wellicht wat. Ik blijf wat lang bij de Bijbelse informatie.
Maar uiteindelijk komt er een boodschap uit voort. Die heel belangrijk is. Voor de tijd waarin wij leven. Ik weet nog dat ik op de Pinkster Conferentie was. Waar Herman het zojuist over had.
Dat is alweer vele jaren geleden. En dat Otto de Bruyne daar zei. Eigenlijk zou iedere plaatselijke gemeente met Pinksteren de tien geboden moeten lezen. En toen dacht ik.
Waar heeft hij het over? Ik begreep hem niet. Maar ik begrijp hem nu wel. En ik ben het helemaal met hem eens. En ik heb het vanmorgen ook gedaan. Ik heb u de tien geboden voorgelezen. Laat me als...
Om u dat duidelijk te maken. Wat die parallellen zijn. Zal ik een aantal vrouwen op een rijtje zetten. Zodat u kunt zien dat het inderdaad alles met elkaar te maken heeft. Exodus 19, Exodus 20 en Handelingen 2.
Handelingen 2 heeft u al vele malen gehoord op de Pinksterdag. Maar het is goed om eens terug te gaan naar de oorsprong. Het Pinksterfeest was er natuurlijk al lang in Israël.
Er waren zoveel mensen. In Handelingen 2 lezen wij bij elkaar. Uit alle verstrooide joden waren er. Uit al die gebieden waar de joden woonden waren ze naar Jeruzalem gekomen. Omdat ze al vanaf de Exodus natuurlijk gewend waren om het Pinksterfeest met elkaar te vieren.
Het Joodse Pinksterfeest. Het Pinksterfeest is niet begonnen met Handelingen 2. Het Pinksterfeest is begonnen na de Exodus uit Egypte. Het Joodse Pinksterfeest. En wat is dan de betekenis daarvan?
Nou, ik ga een paar parallellen laten zien en dan zal vanzelf de betekenis duidelijk worden. Ten eerste, wij lezen in Exodus 19 vers 16 dat er zeer sterk bazuingeschal was.
Dat er donderslagen waren. En dat er bliksemflitsen waren. Dat duid op hard lawaai en veel geluid op de berg Sinai.
Luid bazuingeschal. En we lezen in Handelingen 2. Plotseling kwam er uit de hemel een geluid als van een geweldige windvlaag. Er was geluid op de berg Sinai.
En er was plotseling bij de discipelen was er een hard geluid. Het geluid, een hard geluid van een geweldige windvlaag. Ten tweede. De berg Sinai was in rook gehuld omdat de heren er in vuur neerdaalden.
En we hebben net met elkaar gelezen over de rokende berg. Er was vuur op de berg Sinai. En we lezen in Handelingen 2. Aan hen werden tongen als van vuur gezien en die verdeelden zich en zetten zich op ieder van hen.
Vuur in Exodus 19, vuur in Handelingen 2. Het wezen van wat er gebeurde in Exodus 19 en Exodus 20 is dat Mozes de woorden van God ontving.
Hij ontving de woorden van God en hij gaf die woorden door aan het volk. Ook dat hebben we met elkaar gelezen. En in Handelingen lezen wij dat zij begonnen te spreken in vreemde talen. Ook dat is een parallel die we kunnen zien.
Mozes ontving de woorden van God. En nu ontvangen de discipelen ook de woorden van God. En ze spreken in talen die God hun ingeeft om te spreken. En we lezen ook in Handelingen 4 vers 31.
Ze werden alle vervuld met de Heilige Geest en ze spraken het woord van God met vrijmoedigheid. Ook weer een parallel. Dan, wat zeer treffend is.
U kunt lezen in Exodus 12 dat het op de tiende dag van de eerste maand is dat zij Pesach met elkaar vieren. De tiende dag van de eerste maand.
Ze moeten gaan tellen, die maand moet voortaan ook de eerste maand van het jaar worden voor Israël, staat er in Exodus 12. Maar dan lezen we dat het dus de tiende dag van die maand is dat het lammetje geslacht wordt.
Dat het lam geslacht wordt en dat het bloed aan de deurposten van de woning wordt toegepast. En wat is het moment dat zij onder aan de berg Sinaï zijn? Dat is de eerste dag van de derde maand.
Als je rekent, ga je dus van de tiende dag van de eerste maand, dan hou je ongeveer twintig dagen over. Dan heb je de tweede maand, dat is ongeveer dertig dagen. Dan zit je op de eerste dag van de derde maand, dat zit vijftig dagen tussen Exodus 12 en Exodus 19.
Het klopt. Het klopt helemaal. Wonderlijk. Zeer wonderlijk. Hoe de dingen allemaal in vervulling zijn gegaan. Dan.
Laat me nog één detail noemen, wat ook echt treffend is. Maar dan loop ik eigenlijk een beetje op de zaken vooruit, maar ik kom vanzelf wel weer terug.
Wij lezen dat de heren dus de wet geeft aan het volk Israël op de berg Sinaï. Maar wij lezen ook dat niet zo lang daarna, want Mozes blijft lang bovenop de berg.
En dan raakt het volk ongeduldig. En dan zeggen ze, wat is er van die Mozes geworden? En wat doen we hier? En waarom komt hij niet terug? En dan vallen ze in ongeduld en in afgoederij.
En Aaron die laat zich meesteuren door het volk. En u kent de geschiedenis van Exodus 32. Dat ze een gouden kalf maken. En dan gaan ze feest vieren en ze gaan immoraliteit bedrijven.
En ze overtreden allerlei geboden die ze net van de heren hebben gekregen. En het gevolg van deze afdwaling, het gevolg van de ongehoorzaamheid aan de wet die ze net hebben ontvangen.
Is dat er uiteindelijk 3000 mensen sterven. En het wonderlijke is dat als de geest wordt uitgestort op de Pinksterdag, dat er 3000 mensen tot geloof komen.
Ook weer zo'n parallel. En dat laat ons zien dat, ik denk dat dat aansluit bij wat Paulus zegt in een van zijn brieven. De letter dood. En met de letter wordt niet bedoeld dat je intellectueel zou zijn of dat je boeken zou lezen of dat je theologie zou bedrijven.
Zo wordt het wel eens toegepast. De letter dood. Je moet niet te veel met de letter bezig zijn. Nee, de letter is de wet. De wet dood. Kijk maar naar Exodus 32. Maar de geest maakt levend.
En je zou eigenlijk kunnen zeggen, en dat vind ik een schitterende gedachte. Ik heb het ook in de ISO Actueel, heb ik daar iets over geschreven in de krant van deze maand. En toen is er één zinnetje wat er uitspringt in dat artikel waar we eigenlijk met elkaar op kwamen.
Dat Pinksteren eigenlijk voor Israël ook een soort herstel was. Zo is Pinksteren het herstel van Israël. Want terugkijkend aan de tragedie van de Sinaï.
Terugkijkend op wat er gebeurde met Israël als gevolg van het ontvangen van de wet en het zich daar niet aan houden. Als je je niet houdt aan de wet, dan leidt dat tot de dood. En 3000 mensen sterven.
Maar de tragedie van de Sinaï wordt omgekeerd met Pinksteren. En Israël wordt hersteld daarin dat de geest wordt uitgestort. En er zijn er 3000 die tot geloof komen.
En wat gebeurt er dan met die 3000 mensen? En nou komen we eigenlijk tot de kern. Ze ontvangen de wet in het hart. Ze ontvangen de wet in het hart.
Daarom is Pinksteren het feest van de geest, is het feest van de wet. Niet om wetties te worden, maar dit is wat de Bijbel leert.
Kijkt u met mij namelijk naar ECGL hoofdstuk 36. Natuurlijk een ontzettende belangrijke tekst. En die sluit aan bij Jeremia 31. Dat zijn de teksten die gaan over het nieuwe verbond.
Jeremia 31 vanaf vers 31 en ECGL 36 vanaf vers 25. Ik zal rijn water op u sprenkelen en u zult rijn worden.
Van al uw onreinheden en van al uw stinkgoden zal ik u reinigen. Dan zal ik u een nieuw hart geven en een nieuwe geest in uw binnenste geven. Ik zal het hart van steen uit uw lichaam wegnemen en u een hart van vlees geven.
Ik zal mijn geest in uw binnenste geven. Dit is Pinksteren. Ik zal mijn geest in uw binnenste geven. ECGL 36 vers 27. En ik zal maken dat u in mijn verordeningen wandelt en dat u mijn bepalingen in acht neemt en ze houdt.
Dus wat doet de geest? De geest maakt dat mensen zich aan gods verordeningen gaan houden en dat ze gods bepalingen in acht gaan nemen.
En Jeremia 31 zegt ik zal mijn wet in hun hart leggen. Ik zal mijn geest geven. Ik zal maken dat ze naar mijn wil gaan leven. Dat ze naar mijn wet gaan wandelen. En Jeremia 31 zegt ik zal mijn wet in hun hart leggen.
Daarom heb ik zojuist gezegd dat het feest van de geest is het feest van de wet. Maar nu niet meer de wet op stenen tafelen. Nu niet meer die letter die dood.
Nu niet meer de wet die wij niet kunnen houden. Maar nu de wet in het hart gegraveerd. De wet van binnen geschreven in het hart. Waardoor je van binnenuit een verlangen krijgt om de wil van God te gaan doen.
Waardoor je andere verlangens krijgt. Waardoor je een hekel krijgt aan de zonde. Waardoor je een nieuw hart krijgt. Dit is het wezen van het nieuwe verbond. En dit is het wezen van Pinksteren. Dat mensen opnieuw geboren worden.
Het hoort allemaal bij elkaar. Dus het nieuwe verbond, de vergeving van zonde, het ontvangen van de geest en de wedergeboorte. Dat is namelijk allemaal dat je een nieuwe schepping wordt. En dat je verandert van een zondaar die wil zondigen en geen achting voor God heeft.
In een heilige die achting voor God heeft en niet meer van zondigen. Dat is het wezen van Pinksteren. En dat is wat er gebeurde met die 3000 mensen op die eerste Pinksterdag. En zo werd Israël hersteld op die eerste Pinksterdag.
Want het is met Israël gebeurd. En wij als gelovigen uit de heidenen waren er nog helemaal niet bij in handelingen 2. Wij moeten eigenlijk als wij ons Pinksteren zouden willen vieren als heidenen uit de volkeren.
Moeten we niet handelingen 2 lezen, maar moeten we handelingen 10 lezen uit het huis van Cornelius. Dat is ons feest van de geest. Maar handelingen 2 is het feest van de geest van Israël. Waarbij God in het verlengde van het oude verbond, het nieuwe verbond ook toepast op Israël.
Dat de wet in het hart van de gelovigen wordt gelegd. Een hart van steen is dood voor God. Ik zal het hart van steen uit uw binnenste weghalen.
Een hart van steen hoort God niet, leeft niet voor God, verlangt niet naar God, gehoorzaamt God niet. Mensen zijn dood in hun zonden.
Maar God maakt de dode zon daar levend en neemt het hart van steen weg. En hij geeft er een hart van vlees voor in de plaats. En dat hart van vlees, dat verlangt naar God, dat luistert naar God, dat wil God gehoorzamen, dat heeft God lief.
Dat reageert op wat God zegt en op hoe God leidt. Door dat hart van vlees krijgen mensen een persoonlijke relatie met God. Waardoor dat verbond inderdaad gestalte krijgt.
Die verbondsrelatie, net als dat het huwelijk een verbondsrelatie is. En als het goed is, hou je van elkaar en leef je daar ook naar. Zo is doordat het mens een hart van vlees krijgt, krijgt die verbondsrelatie met God gestalte.
Dat je in een liefdesrelatie met God gaat leven. Maar je moet het eigenlijk zo zien. Bij een verbondsrelatie, even heel concreet, bij de huwelijksrelatie hoort natuurlijk een bepaalde manier van leven.
Kijk, waarom zijn er bepaalde regels voor het huwelijk? Ik ben getrouwd in 19... Wat is het? In 1991 ben ik getrouwd.
Dan gaat u allemaal rekenen, dat is niet te doen. Maar ik heb toen een bepaalde verantwoordelijkheid op mij genomen. En alleen een getrouwde man die zich houdt aan de regels van het huwelijk.
Alhoewel dat natuurlijk altijd met vallen en opstaan is en niemand van ons zit daar volmaakt in. Maar toen ik de verantwoordelijkheid van het huwelijk op mij nam, heb ik ook de verplichting op mij genomen om mij niet meer te verbinden aan een andere vrouw.
Om niet meer zomaar uit te gaan en uit eten te gaan en leuke dingen te gaan doen met een andere vrouw. Ik heb de verplichting op mij genomen om ervoor te zorgen dat ik niet verliefd zou worden op een andere vrouw.
En als dat wel gebeurt, om daar tegen te strijden. En ik heb ook de verantwoordelijkheid op mij genomen om mijn vrouw te dienen en haar te helpen en haar trouw te zijn en haar te luisteren. En dat eist zelfopoffering, dat eist toewijding, dat eist een bepaalde manier van leven.
Er zijn regels die belangrijk zijn voor een goed huwelijk. Maar dan zeg je niet, ja wat een stomme regels en wat een vervelende regels. Nee, die regels die zijn er om liefde een kans te geven.
Die regels die volg je en dat doe je ook met je hele hart. En dat wil je ook omdat je gewoon van elkaar houdt en omdat je wil dat liefde tot groei en bloei komt. En als een man en een vrouw zich aan de regels van het huwelijk houden.
En als ze zich toewijden aan elkaar en als ze daarin Gods wil doen. Dan krijgt liefde een kans. Zonder die regels gaat het mis en het gaat in onze samenleving in heel veel gevallen gigantisch mis.
Omdat mensen geen achting meer hebben voor de regels van God. Voor de wetten van God. Dus liefde en Gods wet horen bij elkaar. Even zo in de relatie met God.
Als Israël werkelijk in die liefdesrelatie met God wilde leven. Zoals we ook die prachtige versen met elkaar hebben gelezen.
Dat de Heer tegen het volk zegt. Ik heb jullie tot mijn eigendom gemaakt. En ik heb jullie als op arends vleugelen gedragen en hier bij mij gebracht.
Ik vind dat zo mooi vers. Ik heb jullie gewonnen voor mezelf. Zoals een jonge man verliefd kan worden op een meisje. En haar kan winnen voor zichzelf. En haar tot zichzelf leidt.
En haar veroverd. Zo heeft de Heer Israël tot zich geleid. En ze zijn geroepen tot die liefdesrelatie met de Heer. En dan zeggen ze ook.
Alles wat de Heer gesproken heeft dat zullen wij doen. Wij horen bij de Heer en we willen leven naar de bepalingen van dat verbond. Dat zeggen ze daar.
En dat is het huwelijk tussen God en zijn volk. En daarom geeft God zijn wetten. Daarom Exodus 20. Maar. En dan rond ik de geschiedenis van Israël af.
En dan gaan we wat meer naar ons leven hier en nu. Uiteindelijk leren wij in de hele geschiedenis van Israël in het Oude Testament. Dat ze vaak zich niet hebben gehouden aan die bepalingen.
Dat bleek dat de wetten op stenen tafelen niet genoeg waren. Om hun hart te veranderen. Dat ze wel gezegd hebben. Wij zullen de Heer het trouw zijn. En we zullen leven naar de bepalingen van het verbond.
En wij zullen als zijn getrouwden zijn. Maar vaak zijn ze overspelig geworden. Ze zijn geestelijk gezien overspelig geworden. Door niet zich aan de wetten te houden. En ze zijn andere goden gaan dienen.
En daardoor is het misgegaan in de relatie tussen God en zijn wolk. Maar de profeten gaan langzaamaan iets anders beloven. En dat is dat God iets nieuws zal gaan doen. En dat is het nieuwe verbond.
Waarbij hij dan die wet nog veel dieper in hun hart gaat leggen. Zodat ze naar die wet gaan leven. En zodat die verbondse relatie met God wel degelijk gestalte gaat krijgen. Nou, dit is een samenvatting van de hele geschiedenis van Israël en de betekenis van Exodus 19.20.
Wat uiteindelijk dus tot echte vervulling komt in Handelingen 2. Ik hoop dat u mij nog kunt volgen. Want dit is ontzettend belangrijk. Dit is echt ontzettend belangrijk. Nou, nu gaan we naar ons leven hier en nu.
Waarom is dit zo belangrijk? Waarom heb ik lang de tijd genomen om dit aan u te proberen uit te leggen? Omdat we in een tijd leven waarin er verwarring is over de inhoud van het evangelie.
En omdat ik denk dat ook heel veel christenen vandaag de dag, en dan ben ik even scherp en ik ben even negatief. Maar ik denk dat dat nodig is. Dus heel veel christenen vandaag de dag begrijpen ten diepste niet de betekenis van de vervulling met de Heilige Geest.
Begrijpen zelfs ten diepste niet de betekenis van wie de Heilige Geest is. Want er zijn allerlei theorieën, om het even daar bij dat laatste te houden, allerlei theorieën over wat het betekent om vol te zijn met de Geest.
Sommige mensen zeggen, ja, de volheid van de Geest is dat je het voelt. Het moet zo zijn dat je hart is aangeraakt en dat je bent gaan huilen of dat je extatisch bent geworden.
Of dat je helemaal in je wezen bent veranderd ofzo en dat je dat zo beleefd hebt. En er wordt erg de nadruk gelegd op de beleving.
Sommige mensen zeggen, je bent alleen vervuld met de Geest. Als je iets heel bijzonders hebt meegemaakt in de ervaring, in je gevoelens.
Of in sommige ultra-reformatorische kringen zeggen ze, ja, er moet bevinding zijn. En als er geen bevinding is, dan heb je het niet meegemaakt en heb je het niet ontvangen. Anderen zeggen weer, ja, je hebt alleen de Geest ontvangen als je in tongen bent gaan spreken.
Als je in tongen bent gaan bidden. Dat is een beetje de klassieke pinksterleer. Of mensen zeggen, ja, de vervulling met de Geest wordt bewezen daarin dat je zieken kan genezen. En dat je demonen kan uitdrijven.
En dat je misschien zelfs doden kan opwekken. En dat je de werken gaat doen die Jezus doet. En op die manier wordt er gesproken over de volheid van de Geest. En weer anderen zeggen, ja, de aanraking van de Geest heeft er alles mee te maken.
Dat je lichamelijk ook inderdaad genezen wordt. En dat je voorspoed gaat meemaken. Je bent vervuld met de Geest. En je zult weten dat God met je is.
Als het beter met je gaat. Als je je problemen kunt oplossen allemaal. Als je dromen uit gaan komen. En je leven zal mooier en mooier en mooier worden hier als je er vervuld bent met de Geest.
En weer anderen zeggen. En weet je, en nou kom ik wel. Ik denk dat dit misschien, ik denk dat dit nog wel het meest herkenbaar is.
Maar het ook het meest voorkomend is. Uit onderzoek in de Verenigde Staten is gebleken. Dat de meeste christenen in Amerika als volgt hun geloof in God definiëren. God helpt mij.
Om mijzelf te verwezenlijken. Dat is de evangelie wat heel veel Amerikaanse evangelische christenen ten diepste beleiden.
God is voor mij degene die mij helpt om beter te leven. En om mijn plannen te vervullen. Hij helpt mij om mijzelf te worden.
Om mijzelf te zijn. En om mijn dingen te kunnen doen. Hij helpt mij bij de zelfhulp die ik nodig heb. Maar dat alles, er zit enigszins waarheid in sommige van de dingen die ik gezegd heb.
Ik zeg niet dat al deze dingen niet voor zouden kunnen komen. Maar toch begrijpen we dan niet wie de Heilige Geest is. Ik zat erover na te denken. Toen ik het samenvatte zou ik het als volgt willen zeggen.
Heel veel mensen geloven niet meer in de Heilige Geest. Maar ze geloven in de nuttige Geest. De Geest die nuttig is voor mij. Om mijn leven te kunnen leiden. Nuttig voor mij.
Zodat mijn problemen opgelost worden. Nuttig voor mij. Om mijn dromen te kunnen verwezenlijken. Dat is de sfeer waar we in terecht zijn gekomen. En even in het verlengde daarvan.
Ik hoorde laatst een zangleider die citeerde een vers toen hij de zangleiding had. Tussen de liederen door. En hij zei.
Al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. En toen zei ik amen. Prijs de Heer. Al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. En toen ging hij het invullen. Hij zegt als je hier zit.
En je zit met je ziekte. Al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. Sommige van jullie hebben een probleem met je werk. Sommige van jullie hebben geen baan. Sommige van jullie hebben grote conflicten op je werk.
Op de werkvloer. En het is bar en bar moeilijk op de werkvloer. Maar al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. En hij had het over een benarde situatie waar we in kunnen zitten. En over moeilijkheden. En hij had het over de onzekerheid die we soms voelen van binnen.
En dat we ons minderwaardig voelen. En hij zegt. Al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. En toen zegt hij. Alle gebrokenheid die er is. Al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden.
En weet je. Dat is de gunst. Dat is de nuttige geest. Dat is nou wat ik bedoelde met. Dat is niet de heilige geest. Maar dat is de nuttige geest.
En ik zat werkelijk erover na te denken. Dat ik dacht. Volgens mij begrijpt deze man het evangelie niet. En hij vult het heel anders in.
Want hoe durf je tegen heel veel mensen te zeggen. Je bent ziek. Maar al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. Hoe durf je dat te zeggen. Echt niet. Iedereen die ziek is.
En de naam van de Heer aanroept zal genezen worden. Hoe durf je te zeggen tegen iedereen. Die een conflict op zijn werk heeft. Of geen baan heeft. Of financiële problemen heeft.
Of failliet is gegaan. En nog twee ton moet wegwerken. Al wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. En dat dat zal gaan gebeuren. Dat kan je toch niet beloven. Dat mag je niet beloven. Dat is niet de inhoud van het evangelie.
Hoe durf je te zeggen. Dat het grootste probleem dat de mens heeft. Het probleem met zichzelf is. Het probleem met onzekerheid. Het probleem met minderwaardigheidsgevoelens.
En dat de geest gegeven wordt. Opdat wij meer van onszelf gaan lief hebben. Opdat wij meer van onszelf gaan houden. Ja dat is nuttig voor onszelf. En dat is fijn voor onszelf.
Maar is dat de inhoud van het evangelie? En daarom durf ik te beweren. Dat vandaag de dag. Omdat we geen parallel meer zien. Tussen Exodus 19 en Handelingen 2. Tussen Exodus 20 en Handelingen 2.
Omdat we bijna nooit meer de 10 geboden lezen. Dat heel veel mensen niet het wezen. Van de uitstorting van de Heilige Geest begrijpen. Het is niet de nuttige geest. Het is de Heilige Geest.
En je wordt niet behouden. Van al je ziekte. En al je moeilijkheden. En al je benarde situaties. En al je problemen. Maar je wordt behouden.
Van. De straf die je verdient. Vanwege je ongehoorzaamheid aan de wet. Daar word je van behouden. Je wordt behouden van.
De schuld. Die je hebt gekregen. Omdat je niet aan de wet hebt voldaan. Je wordt vergeven van je zonde. Je wordt gereinigd. Van al je ongerechtigheden. Je wordt verzoend met God.
Je mag een kind van God zijn. En dat is de grootste rijkdom die er is. En dat is alles. Dat is verschil tussen dood en leven. Tussen duisternis en licht.
Tussen hel en hemel. Tussen vervreemding van God. En verzoening met God. Dat is de inhoud van het evangelie. En als de heilige geest wordt uitgestort. Wat doet hij dan? Dan reinigt hij het hart van zonde.
Dan verzoent hij de zon naar met God. En dan legt hij de wet in het hart. Waardoor de mens een verlangen krijgt. Om naar de wet van God te gaan leven. En dat is de inhoud van het goede nieuws.
En dat geldt voor een ieder. Die de naam van de heer Jezus aanroept. Nou, wij worden dus niet gered van onszelf.
Ja, uiteindelijk in zekere zin ook weer wel natuurlijk. Natuurlijk hebben we allemaal een probleem met onszelf. En door Christus in ons worden we meer bevrijd van onszelf. Dat geloof ik ook wel. Maar dat is een vrucht. Maar de diepste kern van waar wij van gered worden.
Is dat wij gered worden van het oordeel van God dat wij verdienen. Van de toren van God die wij allemaal verdienen. Maar weet je, daar is ontzettend veel verwarring over.
Ik wil dit toch met u delen. En ik hoop dat we de weg van de heren zullen vinden hierdoor.
En ik weet niet wat het is, maar misschien heeft hij mij wel geroepen om wat dit betreft ook een bepaald geluid te laten horen. Een bepaald profetisch geluid misschien ook wel, wat me niet altijd in dank wordt afgenomen.
Maar, ik weet nog dat in de jaren negentig. Ik was toen theologie student. Toen begreep ik dat James Becker, James Becker is een van de belangrijkste theologen uit de 20ste eeuw in de evangelical world.
Hij heeft schitterende boeken geschreven, ik heb hem ook een keer ontmoet. Ik heb conferenties met hem meegemaakt. Maar James Becker, die had samen met een hele rij andere vooraanstaande theologen in de jaren negentig in Amerika, hebben zij een verklaring opgesteld, waarin ze hebben gezegd, wij moeten blijven bij de betekenis van het kruis.
We moeten blijven bij de boodschap van, nou ik zeg het nu even op een chique manier, maar ik zal het uitleggen, de boodschap van verzoening door voldoening, waarmee bedoeld wordt dat Jezus voldaan heeft aan de eis van de wet, dat Jezus voldaan heeft aan de straf op de zonde, dat dat een juridische boodschap is, dat Jezus gestorven is niet naar de mensen toe, niet naar Satan toe, niet naar deze wereld toe, maar dat Jezus gestorven is als een offer voor God.
De verzoening was God gericht. Hij stierf, omdat de mens een probleem heeft gekregen met God, de mens staat onder het oordeel van God, maar Jezus droeg het oordeel van God in onze plaats.
Dus de verzoening van Jezus was God gericht, en de betekenis van zijn bloed is, dat wij gered worden van de straf die wij verdienen. Hij zei eigenlijk, wij moeten het evangelie blijven prediken, waarin we zeggen, dit is de inhoud van het goede nieuws, dat Jezus gestorven is voor onze zonde, en die zonde hebben gemaakt dat wij een probleem met God hebben gekregen.
Toen dacht ik, ik dacht toen werkelijk, was het nodig om dat te stellen? Was het nodig om met een aantal voor aanstaande theologen op die manier ervoor uit te komen dat we moeten blijven bij de betekenis van het bloed, bij de betekenis van het offer van Jezus?
Dat is toch klaar en duidelijk, er is toch geen andere evangelie? Maar het was nodig in Amerika in de jaren negentig. En ik zal u zeggen, het is nodig vandaag de dag, dat wij dit zeggen.
Want wat in de jaren negentig speelde in Amerika, speelt nu volop in Nederland. En ik heb kort geleden gehoord van een, er was een conferentie van collega's en vrienden van mij, ik kon er niet bij zijn vanwege een begrafenis, ik zou er naartoe, maar ik had een begrafenis die dag.
Maar ze zijn bij elkaar gekomen met elkaar te praten over dat de boodschap van verzoening door voldoening, dat dat onder druk staat.
En er is een ander beeld wat nu heel prominent is, dat is Christus is Victor, Christus is Victor. En daarin wordt de nadruk gelegd op dat Jezus gestorven is om, en weet je, je moet goed luisteren, want het lijkt een nuanceverschil, maar dat is het niet.
Het is een wezenlijk verschil. Maar er wordt gezegd, Jezus stierf om de dood te overwinnen. Jezus stierf om Satan te overwinnen. Jezus heeft de dood overwonnen, hij heeft Satan overwonnen, hij heeft de zonde macht overwonnen.
Jezus stierf om ziekte te overwinnen. Jezus stierf om de gebrokenheid in de wereld te overwinnen. Jezus is overwinnaar, Christus Victor.
Maar niet, Jezus stierf omdat de gerechtigheid van God eiste dat hij zou sterven in onze plaats.
En dan krijg je een losprijs aan Satan-theorie. Dan krijg je het idee dat Jezus zijn leven heeft gegeven voor Satan. Hij heeft zijn leven gegeven omdat Satan een losprijs eiste en hij heeft de prijs aan Satan betaald om ons van Satan los te kopen.
Dat is een valse leer. Satan had geen recht op de mensheid. Satan was niet eigenaar van de mensheid geworden. Satan heeft totaal geen recht op wie dan ook.
Hij heeft niet zijn leven gegeven voor Satan. Ook de dood heeft hij zijn leven niet voor gegeven. Hij heeft ook niet zijn leven gegeven voor de mensen of voor deze wereld.
Of voor bepaalde machten. Het wordt zo uitgelegd, maar de kern mist. De kern is namelijk dat Jezus zijn leven heeft gegeven vanwege de heiligheid van God.
Omdat God heilig is en zijn wet is een afstraling van zijn heiligheid. En hij heeft aan de eis van de wet voldaan. En daarmee heeft hij Satan inderdaad ontwapend.
En hij heeft gezegenvierd over de machten van de duisternis. En daardoor heeft hij onze zonden weggenomen. En daardoor heeft hij de dood overwonnen. En daardoor zal hij uiteindelijk de schepping verlossen van de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid. Maar de kern is wel dat het alles te maken heeft met de heiligheid van God.
Als je in dat tweede model gaat opereren, dan leidt dat automatisch tot het welvaartsevangelie. Want dan gaat een zangleider zeggen, je mag de naam van de Heer aanroepen en hij zal je redden van je ziekte.
Je mag de naam van de Heer aanroepen en hij zal je redden van al je benarde situaties. Je mag de naam van de Heer aanroepen en hij zal je redden van alle moeilijkheden die er zijn. Want dat is waarvan je zegt dat Jezus daarvoor gestorven is.
Maar het is wel een afdwaling van het evangelie. En dan ga je ook zeggen, ja de geest wordt ons gegeven opdat het volledig goed met ons zal gaan. Met andere woorden, als we verzoening door voldoening loslaten.
Als we de kern van het evangelie loslaten. Waarbij we niet meer vooral denken aan de heiligheid van God, maar we denken aan de nuttigheid van God. Waarbij we niet meer denken aan de gehoorzaamheid die voortkomt uit het geloof.
Dat is de kern, de gehoorzaamheid des geloofs. Nee, het gaat niet meer om gehoorzaamheid. Het gaat om hoe gunstig het voor ons is. Niet meer gehoorzaamheid, maar het is heel gunstig voor ons.
En de gunst van de Heer is niet vooral dat we bij hem mogen horen, maar de gunst van de Heer is dat al onze dromen verwezenlijk worden. Ik zeg veel, maar ik hoop dat u mijn boodschap kunt begrijpen. Het is ongelooflijk belangrijk dit.
En het ligt in het verlengde van hoe denken wij over de heilige geest en over de uitstorting van de heilige geest. Laat me nog één voorbeeld geven. Nog één voorbeeld. En dan rond ik af met gewoon een oproep.
En nog een bemoediging ook. Ik sprak in de Leidensweek drie avonden in dezelfde gemeente, in Arnhem.
Ik reed drie avonden achter elkaar heen en weer naar Arnhem. Op de terugweg luisterde ik naar het groot nieuwsradio en er waren meditaties in de Leidensweek over het lijden en sterven van Jezus.
En er werden hele mooie dingen gezegd. En toch op een gegeven moment dacht ik, hier kom je weer hetzelfde tegen. Hier kom je weer dat mensgerichte evangelie tegen. Hier kom je weer die vervlakking van de prediking tegen vandaag de dag.
Degene die de Bijbelstudie verzorgde, ik zal zijn naam niet noemen, maar een hele bekende spreker in Nederland. Die had het over de vloek. Hij had het over de doornenkroon van Jezus als een symbool van dat hij onze vloek heeft gedragen.
Want de aarde brengt doornen en distels voort sinds de zondeval, sinds dat deze aarde vervloekt is. Dus de doornen op deze aarde zijn een symbool voor de vloek waarmee de aardbodem vervloekt is.
En Jezus droeg die doornenkroon. Mooie gedachte natuurlijk, dat Jezus de vloek heeft gedragen. Mooi. Hij droeg de doornenkroon in onze plaats.
Maar toen ging hij die vloek uitleggen. En toen zegt hij, weet je wat die vloek is? Die vloek is dat jij onzeker bent over jezelf. Die vloek is dat jij je wat minder waardig voelt.
Want, en die vloek is ook omdat mensen bepaalde dingen over je gezegd hebben. Iemand heeft dus tegen je gezegd. Ja, jij kan niet leren. Dus je denkt van jezelf, ik kan niet leren. Je bent misschien nooit gaan leren.
Je bent nooit gaan studeren. Want iemand zei tegen je, misschien zijn je vader of je moeder wel tegen je. Nou, jij bent niet zo slim. Lieve jongen. Hij zegt, dat is een vloek die over je uitgesproken wordt. Of hij zegt, het kan zijn dat je gepest bent.
En dat vriendjes of vriendinnetjes zeiden, je bent lelijk. En dat dat een vloek is. Nou, begrijp me goed. Dat zijn ook verschrikkelijke dingen. Dat zijn ook woorden die als een vloek inderdaad kunnen werken.
Maar toch dacht ik, als hij dat vooral neerzet als de vloek. Die Jezus heeft gedragen. Dan is dus het grootste probleem wat ik heb in mijn leven. Dat is mijn minderwaardigheidsgevoelens ten aanzien van mezelf.
Mijn grootste probleem is dus dat ik niet zo zeker ben over mezelf. Als dat ik zou willen zijn. Mijn grootste probleem is dus inderdaad een probleem met mijzelf. En dat Jezus dus gestorven zou zijn voor mijn probleem met mijzelf.
En dat dus het gevolg is dat iedereen die in Jezus gelooft. Wordt onmiddellijk verlost van zijn onzekerheid en minderwaardigheidsgevoelens. En dus als je nog met minderwaardigheidsgevoelens zit. Dan heb je Jezus nog niet leren kennen.
Dat is natuurlijk de logische consequentie van wat hij zei. En dus ging hij ook verder door te zeggen. Ja het plan van Jezus met jou is dat je. Iemand heeft gezegd dat je dit niet kan. Maar het plan van Jezus met jou is dat je het wel zult kunnen. En iemand heeft gezegd dat je nooit ver zal schoppen.
Maar het plan van Jezus voor jou is dat je het wel ver zult gaan schoppen. Want Jezus heeft de vloek in jouw plaats gedragen. Begrijpt u het? Als je de kern van het evangelie gaat veranderen.
En als je ervan gaat maken dat Jezus vooral overwinnaar is. Over onze minderwaardigheidsgevoelens. En onze problemen. En onze benarde situaties. En onze ziekte. En al die dingen. Dan kom je toch uiteindelijk terecht in het welvaartsevangelie.
Dat zegt als je in Jezus gelooft. Zal je leven alleen maar mooier en beter worden. En er zijn massa's mensen die daarop afkomen. Massa's mensen. Ik zat.
Ik was eerder dit jaar in Amerika. Ik zette even de televisie aan. En ik luisterde naar. Ik zat even te zappen. En er kwam een gigantisch auditorium voorbij.
Met. Volgens mij is het Joel Osteen. Een van de grootste welvaartspredikers van Amerika. Zo ongelooflijk veel mensen. Hij had over de gunst van God. Hij preekt over de gunst van God.
En hij zegt. Gods gunst is. Dat hij je rijk wil maken. Gods gunst is. Dat hij nog veel meer plannen heeft voor jouw leven. En Gods gunst is. Dat je mag uitreiken in nog grotere dingen voor jezelf.
En Gods gunst is. Dat hij je gezond wil maken. En Gods gunst is. Dat hij gewoon jouw dromen wil doen uitkomen. Zo zat hij een en al over Gods gunst te praten. Het welvaartse evangelie spat er vanaf.
Al na drie zinnen had ik door waar hij het over had. Zo vulde hij Gods gunst in. Maar weet je. De vloek. Waar wij van gered worden. Is niet vooral de vloek vanwege de.
Is niet de vloek van de problemen in ons leven. Is niet de vloek van de ziekte. Is niet de vloek van de lichamelijke dood. Ten diepste. Dat zijn allemaal symptomen van de vloek.
Maar het is de vloek. Van de wet. Waar wij van gered worden. Daarom Exodus 19 en Exodus 20. Daarom is handelingen 2 een vervulling van Exodus 19 en 20.
De letter dood. Maar de geest maakt levend. De vloek waar wij van bevrijd worden. Is dat wij vanwege onze overtreding van de wet. Dat oordeel van God verdienen.
Van God gescheiden zouden moeten zijn. Maar dat wij nu door geloof in Jezus. Doordat wij gereinigd worden. Dat ons hart gereinigd wordt. Door Ezekiel 36. Dat we de geest ontvangen.
Dat wij daardoor verzoend zijn met God. En daarmee volledig bevrijd zijn van de vloek. Ook al zijn we nog ziek. Ook al voelen we ons soms nog onzeker. Ook al zijn we misschien failliter gegaan.
Ook al worden we in de gevangenis geworpen. Zoals volgende week aandacht voor zal zijn. Ook al worden we gedood. Ook al hebben we niet veel geld in dit leven.
Maar in dat alles zijn we volledig verlost van de vloek. Want de diepste verlossing die God ons geeft. Is dat we met hem verzoend mogen zijn. En dat we de geest hebben ontvangen om een heilig leven te gaan leiden.
Dus het kenmerk van de vervulling met de geest. Is niet dat het in alle opzichten goed met je gaat. En het bewijs van een groot geloof. Is niet dat je een succesvol leven leidt.
En het bewijs van God zegen is niet dat je naar omstandigheden goed gaat. Maar het bewijs van de vervulling met de geest. Het bewijs van God zegen. En het bewijs dat je een man of vrouw van geloof bent.
Is dat je in gehoorzaamheid gaat wandelen. Dat is het bewijs van de geest. Want de wet wordt door de geest in je hart gelegd. Het gaat alles om de gehoorzaamheid des geloofs.
En niet om de gunstigheid des geloofs. En dan sluit ik af met de bemoediging. En dat vind ik zo mooi. Uit de film Paul the Apostle.
Misschien heb ik het al eerder in de midden genoemd. Dat weet ik niet meer. Ik denk het niet. Maar in de film Paul the Apostle is er een gesprek tussen de apostel Paulus en een Romeinse officier. En dan zegt die Romeinse officier tegen Paulus.
Paulus, waarom zou ik in jouw God geloven? Wij bidden tot onze goden. Voor rijkdom. Voor gezondheid. Voor een lang leven. Voor carrière.
Wij bidden voor overwinning in de oorlog. Wij bidden voor voorsboed. Tot onze goden. En als ik naar mijn leven kijk. Ik heb aardig veel geld. Ik heb aardig carrière gemaakt. En ik ben getrouwd.
En ik heb kinderen. En ik heb heel wat bereikt in het leven. En dan zegt hij tegen Paulus. Als ik naar jou kijk Paulus. Je bent niet getrouwd. Je hebt geen geld. Je zit in de gevangenis.
Over een paar maanden krijg je de doodstraf. Je hebt geen bezittingen. En je bent zo gegezeld. Dat je niet meer rechtop kunt staan. Dus zegt die Romeinse officier tegen Paulus.
Waarom zou ik in jouw God gaan geloven? Waarom zou ik in Jezus gaan geloven? Wat is het voordeel? Wat is de gunst? Wat is de gunst van het? Wat is de gunstigheid van het geloof in jouw God? Ik beoordeel het geloof in een bepaalde God.
Op basis van de gunst die het mij geeft. En weet je wat Paulus dan zegt? En dat zinnetje. Ik was echt ontroerd toen ik dat in die film zag.
Paulus zegt dan het volgende. Hij zegt. God geeft mij. Veel. En veel. En veel meer dan ik verdien.
Ook al ben ik. Gegezeld. Kan ik niet meer rechtop staan vanwege de gezelingen. Zit ik in de gevangenis. Ben ik niet getrouwd. Heb ik geen geld. En ben ik over een paar maanden dood.
God geeft mij. Veel meer. Veel en veel meer dan ik verdien. Want hij heeft mij verlost van de vloek. Van de wet. Hij heeft mij verzoend met zichzelf.
Hij heeft mij een kind van hem gemaakt door genade. Hij heeft mij de geest gegeven. En ik ben verlost van de kracht van de zonde. Ik ben een gehoorzame man geworden. En ik was een rebel. Ik leef in heiligheid.
En eerbaarheid. En dienstbaarheid. En ik beteken veel voor andere mensen. Ook al leid ik. Maar ik mocht vrucht gaan dragen in Jezus. Omdat ik dienstbaar ben geworden aan anderen.
En ik ben verlost van de kracht van de zonde. Waar ik zo onder geleden heb in mijn leven. Hij heeft de wet in mijn hart gelegd. En ik heb eeuwig leven. En dat alles had die Romeinse officier.
Met zijn geld. Met zijn gezondheid. Met zijn familie. Met zijn aanzien. Met zijn status. En met zijn lange leven dat hij nog zou hebben. Allemaal niet. Niet. Begrijpt u wat ik bedoel? Dit slaat de spijker op zijn kop.
Het feest van de geest. Is het feest van de wet. Verlost van de vloek van de wet. Verlost van de macht van de zonde.
Om nu een heilig leven te gaan leiden. En dat is de behoudenis. Waarvan wij tegen iedereen mogen zeggen. Maar dat alleen ook is de behoudenis. Waarvan wij tegen iedereen mogen zeggen.
Tegen iedereen mogen zeggen. Al. Wie de naam van de Heer aanroept zal behouden worden. Of die mensen dan ook genezen worden van hun ziekte. En een lang even gelukkig leven zullen hebben. En voorspoed en rijkdom zullen gaan meemaken.
Dat is helemaal niet zeker. Maar dit is wel volkomen zeker. En daarom. Mogen wij met grote vrijmoedigheid de Heer danken. Voor zijn eindeloze genade.
Voor de overweldigende rijkdom van zijn genade. En mogen wij met Paulus vanmorgen zeggen. En ik hoop dat ik u daar tot slot mee mag bemoedigen. Dat in welke omstandigheden u zich ook bevindt. Dat u vanmorgen. En ik hoop dat u zo deze plek zult verlaten.
Dat u vanmorgen ook zult zeggen. Hij geeft mij. Vandaag. Maar ook heeft hij me dat al zo lang gegeven. En hij zal mij dat tot in alle eeuwigheid geven.
Veel. En veel. En veel meer. Dan ik verdien. Halleluja. Amen. Laten we samen beginnen.